De kerstman

Geen enkele bekende soort rendieren kan vliegen. MAAR er zijn volgens schattingen nog ongeveer 300.000 soorten levende organismen die vooralsnog niet zijn ontdekt. Hoewel dit waarschijnlijk vooral insecten, wormen en micro-organismen zullen zijn, kunnen we dus ook niet met absolute zekerheid uitsluiten dat er ergens een vliegend rendier bestaat. Het probleem is alleen dat tot nu toe uitsluitend de kerstman beweert dat hij ze heeft gezien.

Er zijn ongeveer 2 miljard kinderen op aarde. Als we ervan uitgaan dat de kerstman bepaalde delen van de wereld overslaat, blijft er volgens de oorspronkelijke berekening ongeveer 378 miljoen kinderen over. Bij gemiddeld 3,5 kinderen per huishouden betekent dit ongeveer 108 miljoen huizen. We gaan er bovendien voor het gemak van uit dat ieder huishouden minstens één kind heeft dat een cadeautje verdient. Dat is een nogal optimistische aanname, maar anders wordt het rekenen wel erg ingewikkeld.

De kerstman heeft ongeveer 31 uur de tijd dankzij de verschillende tijdzones en de draaiing van de aarde, als we aannemen dat hij van oost naar west reist. Hij moet dan ongeveer 108 miljoen huizen bezoeken. Dat zijn ongeveer 3,48 miljoen huizen per uur, oftewel ongeveer 968 huizen per seconde. Hij heeft dus gemiddeld iets meer dan één milliseconde per huis. In die tijd moet hij parkeren, uit de slee springen, de cadeautjes neerleggen, eventueel iets eten, een foto maken voor het familiealbum, weer naar buiten klimmen, op de slee springen en vertrekken. Vooral dat stukje met de foto lijkt mij problematisch.

Als we de huishoudens gelijkmatig over de wereld verdelen, komen we uit op een gemiddelde afstand van ongeveer 1,3 kilometer tussen twee adressen. De totale afstand zou daarmee ongeveer 140,4 miljoen kilometer bedragen. De slee moet dan een snelheid van ongeveer 1.258 kilometer per seconde halen. Dat is ongeveer 4.194 keer de snelheid van het geluid. Ter vergelijking: een normaal rendier haalt op de grond ongeveer 60 kilometer per uur. Er moet dus ergens een behoorlijk snel rendier rondlopen.

Dan komen we bij het gewicht. Als ieder kind slechts één cadeau van 1 kilo krijgt, moet de slee al minstens 108 miljoen kilo aan cadeautjes vervoeren. Het gewicht van de kerstman, de slee, de kerstverlichting, de zakken en de rendieren is dan nog niet eens meegerekend. Op het land kan een rendier ongeveer 160 kilo trekken. Zelfs als we aannemen dat een magisch vliegend rendier tien keer zo sterk is, hebben we nog steeds ongeveer 67.500 rendieren nodig. Met de traditionele acht of negen rendieren gaan we dat dus niet redden.

Het probleem wordt nog groter wanneer we de snelheid erbij betrekken. Een slee van tientallen miljoenen kilo's die met meer dan 1.200 kilometer per seconde door de atmosfeer vliegt, krijgt te maken met een enorme luchtweerstand. De lucht voor de slee wordt samengedrukt en verhit. De rendieren zouden daardoor waarschijnlijk al heel snel veranderen in iets wat meer op kerstgebraad lijkt dan op een rendier. De kerstman zou dan vermoedelijk de eerste en laatste persoon zijn die zijn eigen barbecue op kerstavond veroorzaakt.

Ook de G-krachten zijn niet echt in het voordeel van de kerstman. Hij moet voortdurend afremmen, stoppen, optrekken en van richting veranderen. Dat betekent dat de kerstman bij iedere bocht aan enorme krachten wordt blootgesteld. Een bocht naar links zou dan niet alleen betekenen dat de kerstman naar links gaat, maar waarschijnlijk ook dat hij ergens onderweg zijn baard verliest. De rendieren hebben het ondertussen nog veel zwaarder te verduren.

Dan hebben we de schoorsteen. Steeds meer huizen hebben helemaal geen schoorsteen meer. En bij de huizen die er wel één hebben, is de opening meestal niet ontworpen voor een volwassen man met een flinke buik. De kans dat de kerstman zonder problemen door een gemiddelde schoorsteen past, lijkt daarom bijzonder klein. Zeker als hij ook nog een zak met cadeautjes bij zich heeft die waarschijnlijk groter is dan de schoorsteen zelf.

Zelfs als hij wel door de schoorsteen past, ontstaat er een ander probleem. Een schoorsteen is doorgaans niet bepaald schoon. Toch zien we de kerstman op afbeeldingen altijd met een keurig rood pak, een witte baard en opvallend weinig roet. Dat kan maar twee dingen betekenen: óf hij gebruikt de schoorsteen helemaal niet, óf hij heeft ergens op de Noordpool een extreem goede wasmachine staan.

De kerstman moet bovendien weten waar alle kinderen wonen. Dat zijn honderden miljoenen adressen. Hij moet dus beschikken over een enorm actuele administratie. Verhuis je in december, dan zou je theoretisch nog snel je nieuwe adres aan de Noordpool moeten doorgeven. Dat roept meteen de vraag op of de kerstman een klantenservice heeft. "Goedemiddag, u spreekt met de afdeling Kerstcadeaus. Wat is uw postcode?"

En dan moet hij natuurlijk ook nog weten welk cadeau ieder kind wil hebben. Daarvoor heeft hij een lijst nodig met honderden miljoenen namen, adressen en verlanglijstjes. Daarnaast moet hij blijkbaar ook weten wie er lief is geweest en wie niet. Dat betekent dat de kerstman beschikt over een wereldwijd registratiesysteem waarin het gedrag van kinderen wordt bijgehouden. Dat klinkt inmiddels minder als een sprookje en meer als een bijzonder groot ICT-project.

Wie bestuurt eigenlijk de slee? Volgens het verhaal doet de kerstman dat zelf, maar de rendieren bepalen uiteindelijk waar de slee naartoe gaat. Er is echter geen enkel bewijs dat één van deze rendieren ooit een rijbewijs heeft gehaald. Sterker nog: er is geen enkele aanwijzing dat rendieren überhaupt verkeersregels kennen. Vooral bij kruispunten lijkt dit een serieus probleem.

Dan is er nog het parkeerprobleem. Stel dat de kerstman daadwerkelijk op ieder dak landt. Waar laat hij zijn slee? In veel Nederlandse woonwijken is al nauwelijks plaats voor één auto. Een slee met een groot aantal rendieren past waarschijnlijk niet in een normaal parkeervak. En als de kerstman zijn slee op de stoep zet, kan hij bovendien rekenen op een parkeerboete. Het zou toch jammer zijn als de kerstman de volgende ochtend een naheffing van de gemeente onder zijn kerstboom vindt.

Een ander opvallend probleem is dat niemand hem ooit lijkt te zien vertrekken. Kinderen moeten vroeg naar bed omdat de kerstman komt. Ouders zijn echter vaak nog wakker. Toch zijn er opvallend weinig mensen die melden dat ze 's nachts een dikke man met een rode jas, een slee en een enorme hoeveelheid rendieren over hun dak hebben zien vertrekken. Zeker in een tijd waarin vrijwel iedereen een mobiele telefoon met camera heeft, is dat nogal opmerkelijk.

Ten slotte is er het grootste probleem van allemaal: de bedrijfsvoering. Een organisatie die ieder jaar honderden miljoenen cadeaus moet bezorgen, zou tegenwoordig toch minimaal een website, een bestelproces, een klantenservice en een track & trace-systeem moeten hebben. Bij de kerstman krijg je echter alleen "Ho ho ho". Geen ordernummer, geen bezorgtijd, geen track & trace en geen mogelijkheid om een klacht in te dienen. Zelfs de klantenservice is maar één avond per jaar geopend. Dat is zelfs voor een kerstman een nogal matige service.